Een praktische uitleg voor ondernemers die hun vorderingen willen veiligstellen
Als een klant niet betaalt, kunnen herinneringen en aanmaningen nog weleens blijven liggen. Maar op het moment dat het geld écht uitblijft en de risico’s oplopen, wilt u als ondernemer weten waar u staat. En belangrijker: wat u juridisch kunt doen om uw vordering veilig te stellen.
Eén van de meest krachtige middelen binnen het Nederlandse recht is beslaglegging. Het is een middel dat indruk maakt, en dat is precies de bedoeling. Toch bestaan er veel misverstanden over wat er allemaal kan, hoe snel het gaat en wat u er als ondernemer daadwerkelijk mee bereikt.
1. Wat is beslaglegging eigenlijk?
Beslaglegging betekent simpel gezegd dat de gerechtsdeurwaarder bepaalde goederen of inkomsten van de debiteur ‘vastzet’. De debiteur mag er dan niets meer mee doen totdat uw vordering is betaald of er een rechterlijke beslissing ligt.
Dat kan gaan om:
- Bankrekeningen
- Inkomsten (loon of uitkering)
- Voertuigen
- Inventaris of machines
- Huurpenningen
- Onroerend goed
- Vorderingen bij derden (bijv. een opdrachtgever die uw debiteur nog geld moet betalen).
Het doel is altijd hetzelfde: uw belangen veiligstellen.
2. Beslaglegging: met of zonder vonnis?
Er zijn twee hoofdtypen beslag:
1. Executoriaal beslag (met vonnis)
Dit is beslag nadat u een vonnis of beschikking van de rechter heeft. U heeft dan zwart-op-wit dat uw debiteur moet betalen. Vanaf dat moment mag de gerechtsdeurwaarder overgaan tot beslag én – als het moet – verkoop van goederen (executie).
2. Conservatoir beslag (voor het vonnis)
Bij spoedeisende situaties kunt u met toestemming van de rechter alvast beslag leggen vóórdat er een vonnis is.
Dit wordt vaak gebruikt wanneer:
- De debiteur op het punt staat vermogen weg te sluizen.
- Er risico is op verduistering van goederen.
Het beslag ‘bevriest’ als het ware het vermogen. Pas na het vonnis mag er eventueel geëxecuteerd worden.
3. Wanneer is beslaglegging zinvol voor u als ondernemer?
Niet in elke zaak is beslag de meest aangewezen route. Maar het is wél effectief wanneer:
- Er uitzicht is op verhaal (de debiteur heeft inkomsten of bezit).
- Er sprake is van ontwijkgedrag.
- U langdurig geen reactie krijgt.
- U vermoedt dat de debiteur aan het schuiven is met geld.
- De achterstand oploopt en de situatie onhoudbaar wordt.
In veel dossiers zien wij dat de debiteur pas tot betaling overgaat nadat er beslag is gelegd, omdat dan pas de urgentie helder wordt.
4. Hoe verloopt een beslagtraject precies?
Laten we het proces stap voor stap langsgaan.
Stap 1. Eerst een vonnis (behalve bij conservatoir beslag)
Als vrijwillige betaling uitblijft, starten we een gerechtelijke procedure.
Na betekening van het vonnis krijgt de debiteur nog een korte, verplichte termijn om vrijwillig te betalen.
Stap 2. Inventarisatie: waar valt verhaal te halen?
Wij doen onderzoek naar:
- Inkomsten
- Bankrekeningen
- Voertuigen
- (On)roerend goed
- Debiteuren van uw debiteur
Een goed beslag begint met een goed beeld van de financiële positie.
Stap 3. Het daadwerkelijke beslag
De gerechtsdeurwaarder gaat langs of stuurt digitaal een exploot naar de derde partij (zoals een werkgever of bank).
Voorbeelden:
- Bankbeslag: het bedrag op de rekening wordt direct bevroren.
- Loonbeslag: de werkgever houdt maandelijks een deel van het salaris in.
- Beslag op inventaris: we beschrijven de goederen ter plaatse.
- Derdenbeslag: bijvoorbeeld, een opdrachtgever van uw debiteur moet in plaats van aan uw debiteur aan u betalen.
Stap 4. Verkoop (executie), maar alleen als dat zinvol is
Beslag wordt uitsluitend gelegd om verhaal zeker te stellen. Dat betekent dat er altijd een reëel voornemen bestaat om, als betaling uitblijf, over te gaan tot executieverkoop.
In de praktijk gebeurt vervolgens één van twee dingen:
- De debiteur betaalt alsnog om verkoop te voorkomen. Dat is geen doel van beslag, maar wel een veelvoorkomend gevolg.
- Er volgt daadwerkelijk executie. Als betaling uitblijft, kunnen de beslagen goederen worden verkocht om uw vordering te voldoen.
Bij Kroep Steghuis leggen we dus alleen beslag als executie ook echt een optie is. Wij adviseren u altijd eerlijk of executie verstandiger is dan wachten op betaling.
5. Wat mag wel en niet? De menselijke én juridische grenzen
Beslaglegging is een stevig middel en dus gebonden aan strikte regels. Zo mag een gerechtsdeurwaarder nooit alles zomaar meenemen of blokkeren.
Dit mag níet:
- Beslag op goederen die essentieel zijn voor levensonderhoud (basisinboedel).
- Beslag dat buitenproportioneel is.
- Intimidatie of druk buiten de wet om.
Dit mag wél:
- Beslag binnen de wettelijke kaders.
- Optreden volgens subsidiariteit en proportionaliteit.
- Uitleg geven ter plekke.
- Zorgvuldig omgaan met privacy en gegevens.
Bij Kroep Steghuis bewaken wij die grenzen streng. Daadkracht en menselijkheid gaan bij ons hand in hand.
6. Hoe snel kunt u resultaat verwachten?
De snelheid hangt af van de situatie:
- Bankbeslag: na veertien dagen duidelijk (dat is de wettelijke termijn voor het afleggen van de verklaring door de bank).
- Loonbeslag: dit loopt maandelijks door tot uw vordering is voldaan. Bij meerdere beslagen worden de inhoudingen door de coördinerend gerechtsdeurwaarder verdeeld volgens de wettelijke regels.
- Derdenbeslag: hier geldt een verklaringstermijn van minimaal veertien dagen.
- Inventarisbeslag: afhankelijk van de waarde en verkoopbaarheid. Minimaal vier weken na het beslag mag er pas worden verkocht.
Bij een goed dossier kan beslaglegging dus verrassend snel effect hebben, zeker wanneer de debiteur wél middelen heeft, maar vrijwillig niet betaalt.
7. Hoe voorkomt u dat het zover komt?
Beslag is krachtig, maar preventie blijft beter.
Overweeg daarom:
- Strakke betaaltermijnen.
- Snelle opvolging na vervaldatum.
- Kredietchecks bij nieuwe klanten.
- Het uitbesteden van uw debiteurenbeheer via onze softwarekoppeling.
Hoe eerder u grip heeft, hoe kleiner de kans dat u tot beslag hoeft over te gaan.
Voor ondernemers is beslaglegging vaak dé manier om alsnog betaling af te dwingen of zekerheid te krijgen. Wanneer u het goed en op het juiste moment inzet, voorkomt u dat uw vordering verdwijnt in een faillissementsboedel of in een eindeloze discussie. Bij Kroep Steghuis Gerechtsdeurwaarders begeleiden we u stap voor stap in dit proces. Daadkrachtig, duidelijk én met oog voor wat juridisch én praktisch werkt. Meer weten? Neem vandaag nog contact op.
